Wat doet de netbeheerder tegen netcongestie?

Nederlandse elektrotechnicus in blauw werkpak inspecteert grote transformatorstation met hoogspanningslijnen

Netbeheerders pakken netcongestie aan door het elektriciteitsnet uit te breiden, slimme netbeheersystemen in te zetten en prioriteiten te stellen bij nieuwe aansluitingen. Ze investeren miljarden in netversterking en ontwikkelen innovatieve oplossingen om de groeiende vraag naar elektriciteit door zonnepanelen en elektrische voertuigen op te vangen. Voor huiseigenaren betekent dit soms wachttijden bij nieuwe aansluitingen en beperkingen in teruglevering.

Wat is netcongestie en waarom ontstaat het?

Netcongestie ontstaat wanneer de vraag naar elektriciteit de capaciteit van het elektriciteitsnet overstijgt. Dit gebeurt steeds vaker door de snelle toename van zonnepanelen, elektrische voertuigen en warmtepompen in woonwijken die oorspronkelijk niet voor deze hoge elektriciteitsvraag zijn ontworpen.

Het Nederlandse elektriciteitsnet werd decennia geleden gebouwd voor een veel lagere en voorspelbaardere elektriciteitsvraag. Huishoudens verbruikten toen voornamelijk elektriciteit en leverden niets terug. Nu produceren miljoenen zonnepanelen overdag stroom die het net moet opvangen, terwijl ’s avonds elektrische auto’s massaal worden opgeladen.

Deze dubbele belasting van het net zorgt voor knelpunten. Transformatorhuisjes en kabels in woonwijken kunnen de piekmomenten niet meer aan. Vooral in nieuwbouwwijken en gebieden met veel zonnepanelen ontstaan problemen, omdat de netinfrastructuur niet is meegegroeid met de energietransitie.

De situatie verergert doordat veel huiseigenaren tegelijkertijd investeren in duurzame energie. Een straat waar vroeger alleen elektriciteit werd verbruikt, moet nu plotseling de opgewekte stroom van tientallen zonnepaneleninstallaties verwerken en ’s avonds meerdere elektrische auto’s van stroom voorzien.

Welke maatregelen neemt de netbeheerder tegen netcongestie?

Netbeheerders investeren miljarden euro’s in netuitbreiding en versterking van de elektriciteitsinfrastructuur. Ze vervangen transformatoren, leggen dikkere kabels aan en bouwen nieuwe onderstations om de capaciteit te verhogen. Daarnaast ontwikkelen ze slimme netbeheersystemen die de stroomverdeling optimaliseren.

De kortetermijnmaatregelen omvatten het tijdelijk beperken van nieuwe grootverbruikers en het uitstellen van aansluitingen wanneer de netcapaciteit onvoldoende is. Netbeheerders kunnen ook dynamische tarieven invoeren die gebruikers stimuleren om elektriciteit te verbruiken wanneer het net minder belast is.

Voor de lange termijn werken netbeheerders aan slimme netten die vraag en aanbod automatisch balanceren. Deze systemen kunnen bijvoorbeeld elektrische auto’s langzamer laten laden tijdens piekuren of overtollige zonnestroom tijdelijk opslaan in netbatterijen.

Een belangrijke maatregel is ook het capaciteitsbeheer, waarbij nieuwe aansluitingen worden geprioriteerd. Huishoudens krijgen meestal voorrang boven bedrijven, en essentiële voorzieningen zoals ziekenhuizen worden als eerste aangesloten. Dit betekent wel dat sommige aanvragen langer duren dan voorheen.

Hoe beïnvloedt netcongestie uw zonnepanelen en teruglevering?

Netcongestie kan ertoe leiden dat uw zonnepanelen op piekmomenten minder stroom mogen terugleveren aan het net. Dit gebeurt wanneer het lokale elektriciteitsnet overbelast raakt door te veel zonne-energie uit de buurt. Uw opbrengst kan hierdoor tijdelijk lager uitvallen dan verwacht.

Bij nieuwe zonnepaneleninstallaties kunnen wachttijden ontstaan voor de netaansluiting. Vooral in gebieden met veel bestaande zonnepanelen moet u soms maanden wachten voordat de netbeheerder uw installatie kan aansluiten. Dit vertraagt de start van uw energiebesparing.

De salderingsregeling blijft wel gewoon gelden, maar netcongestie kan de praktische voordelen beperken. Als u minder stroom kunt terugleveren door netwerkbeperkingen, profiteert u minder van de huidige salderingsmogelijkheden. Dit maakt eigenverbruik van uw zonnestroom belangrijker.

In extreme gevallen kunnen netbeheerders uw omvormer tijdelijk uitschakelen tijdens piekproductie. Dit gebeurt alleen bij acute netproblemen en wordt vooraf gecommuniceerd. Voor de meeste huiseigenaren betekent netcongestie vooral dat optimaal eigenverbruik steeds waardevoller wordt.

Welke oplossingen zijn er voor huiseigenaren bij netcongestie?

Een thuisbatterij is een van de meest effectieve oplossingen bij netcongestie. Hiermee slaat u overtollige zonnestroom op voor later gebruik, waardoor u minder afhankelijk wordt van teruglevering aan het overbelaste net. Uw zelfconsumptie stijgt van gemiddeld 30% naar 70%, wat vooral voordelig is nu de salderingsregeling wordt afgebouwd.

Dynamische energiecontracten bieden een andere oplossing doordat ze u belonen voor slim energiegebruik. U betaalt minder voor stroom tijdens daluren en krijgt meer voor teruglevering wanneer de vraag hoog is. Dit stimuleert natuurlijk gedrag dat netcongestie vermindert.

Het optimaliseren van uw eigenverbruik helpt ook tegen netwerkproblemen. Gebruik energie-intensieve apparaten zoals wasmachines, vaatwassers en elektrische auto’s bij voorkeur overdag, wanneer uw zonnepanelen produceren. Dit vermindert zowel uw netafhankelijkheid als de belasting van het lokale elektriciteitsnet.

Slimme energiemanagementsystemen automatiseren dit proces door apparaten automatisch in te schakelen wanneer uw zonnepanelen veel stroom produceren. Moderne systemen kunnen zelfs communiceren met uw elektrische auto om het opladen af te stemmen op uw zonne-energieproductie.

Bij BespaarPartner helpen we u graag bij het kiezen van de beste oplossing voor uw situatie. Met onze ervaring in energieoptimalisatie kunnen we berekenen welke combinatie van thuisbatterij en slim energiemanagement het meest voordelig is voor uw huishouden. Neem contact op voor een vrijblijvend adviesgesprek over uw mogelijkheden bij netcongestie.

Veelgestelde vragen

Hoe weet ik of er netcongestie is in mijn buurt?

U kunt netcongestie in uw gebied controleren via de capaciteitskaart op de website van uw netbeheerder (Liander, Enexis, Stedin of Westland Infra). Deze kaarten tonen per postcode of er beperkingen zijn voor nieuwe aansluitingen. Ook kunt u contact opnemen met uw netbeheerder voor actuele informatie over wachttijden in uw wijk.

Wat moet ik doen als mijn zonnepanelen worden uitgeschakeld door netcongestie?

Netbeheerders zijn wettelijk verplicht u vooraf te informeren over tijdelijke uitschakelingen. Documenteer wanneer dit gebeurt en hoeveel opbrengst u misloopt. U heeft recht op compensatie voor gederfde inkomsten. Overweeg een thuisbatterij om uw afhankelijkheid van het net te verminderen en productieverlies te voorkomen.

Hoeveel kan ik besparen met een thuisbatterij bij netcongestie?

Met een thuisbatterij verhoogt u uw eigenverbruik van zonnestroom van 30% naar 70%. Bij gemiddelde zonnepanelen (10 panelen, 4000 kWh/jaar) bespaart dit ongeveer €400-600 per jaar, afhankelijk van uw energietarieven. De investering verdient zich terug in 8-12 jaar, vooral nu de salderingsregeling wordt afgebouwd.

Kan ik nog zonnepanelen laten plaatsen als er netcongestie is?

Ja, maar u moet rekening houden met langere wachttijden voor de netaansluiting. In gebieden met netcongestie kan het 3-12 maanden duren voordat uw installatie wordt aangesloten. Plan dit in bij uw investering en overweeg direct een thuisbatterij mee te nemen om optimaal te profiteren van uw zonnestroom.

Welke apparaten kan ik het beste overdag gebruiken om netcongestie te verminderen?

Gebruik energie-intensieve apparaten zoals wasmachine (2000W), vaatwasser (1800W), droger (2500W) en elektrische auto-oplading bij voorkeur tussen 10:00-16:00 wanneer uw zonnepanelen produceren. Een warmtepomp kan ook overdag extra warmte maken voor later gebruik. Dit verhoogt uw eigenverbruik en vermindert de belasting van het net.

Zijn er subsidies beschikbaar voor oplossingen tegen netcongestie?

Ja, er zijn verschillende subsidieregelingen beschikbaar. De ISDE-subsidie geldt voor thuisbatterijen, en sommige gemeenten bieden extra ondersteuning. Netbeheerders experimenteren ook met kortingen voor slimme laadpalen en energiemanagementsystemen. Check de actuele regelingen via RVO.nl en uw gemeente voor de nieuwste mogelijkheden.

Lees meer

BespaarPartner: 2e Paasdag geopend

2e Paasdag geopend

OPEN DAG DUURZAAMHEID BIJ BESPAARPARTNERVoor al uw vragen over energiebesparing TWEEDE PAASDAG VAN 10.00 UUR TOT 16.00 UUR Wij nodigen u van harte uit op

Lees verder